Gestapelde En Grondgebonden Woningen Woningbouwcomplex


LocatieWoningcomplex Kamrad
TypeGestapelde En Grondgebonden Woningen Woningbouwcomplex
Onderdeel vanKamrad
Bouwperiode1961 - 1964
Opdrachtgever
ArchitectDudok, W.M.
Datum aanwijzing

Inleiding
Een in stedenbouwkundig opzicht interessante ontwikkeling vond plaats aan de oostelijke rand van Hilversum, waar in de tweede helft van de jaren `50 een belangrijk onderdeel van het Uitbreidingsplan Oost uit 1933 alsnog van de grond kwam. Dit als het Kamrad bekende woningbouwcomplex is een ontwerp van de voormalige stadsarchitect W.M. Dudok, die hier zocht naar een manier om woningbouw en natuur met elkaar te verweven. De zeven gelaagde, in de jaren 1961-1964 gerealiseerde flatgebouwen en de rijtjes woningen van het Kamrad steken het natuurgebied in en vormen zodoende een vloeiende overgang tussen de heide en het versteende gebied ten westen daarvan. Dudok beantwoordde met dit plan aan een al in 1925 geuite wens van de Centrale Schoonheidscommissie voor het Gooi. Deze riep de gemeenten op om bij het ontwikkelen van uitbreidingsplannen meer aandacht te besteden aan het behoud van het natuurschoon. Het Kamrad bestaat uit zeven ensembles, die zijn samengesteld uit een flatgebouw en drie of vier rijtjes woningen, die een variabele oriëntatie hebben ten opzichte van de flatgebouwen. De onderdelen van het Kamrad zijn gebouwd in een sobere, voor de bouwtijd karakteristieke, zakelijke trant met nadruk op de functionaliteit.

Opdrachtgevers:
Arb. Bouwver. Ons Ideaal: ´t Harde 1-35 2-66
Arbeiders Bouwv. Hilversum: Kamerlingh Onnesweg 158-192; Lange Heul 1-33 2-34,
Bouwvereniging St. Joseph: Vogelpan 1-65 2-36; Baerbergen 1-35 2-66
Bouwvereniging van Erfgooiers: Zevenbergen 1-35 2-66
Woningstichting Patrimonium: Aardjesberg 1-33 2-34; Kamerlingh Onnesweg 194-228; Den Ool 1-65 2-36

Omschrijving
De ensembles Baersbergen, Zevenbergen, 't Harde, Vogelpan en Den Ool hebben een identieke opzet met een schuin op de Kamerlingh Onnesweg staand flatgebouw, een lange rij hierachter en loodrecht op de Kamerlingh Onnesweg staande woningen en drie loodrecht op het flatgebouw staande, kortere rijtjes woningen. De ensembles Baersbergen, Zevenbergen en 't Harde hebben echter een andere oriëntatie als de ensembles Vogelpan en Den Ool, die in vergelijking met die drie spiegelbeeldig staan opgesteld. De hier tussenin staande ensembles Aardjesbergen en Lange Heul bestaan uit een evenwijdig aan de Kamerlingh Onnesweg geplaatst flatgebouw met daarachter twee rijen op elkaar gerichte woningrijen, waartussen een groot gazon ligt.
De vanuit een rechthoekige plattegrond, in baksteen en beton opgetrokken flatgebouwen zijn van het type galerijflat en bevatten elk 18 flatwoningen. De vier bouwlagen hoge flatgebouwen staan onder zadeldaken, die met pannen zijn gedekt. De gevels bevatten louter recht gesloten gevelopeningen. De onderste bouwlaag bevat garages. De drie woonlagen met elk zes woningen aan een galerij daarboven zijn bereikbaar via een trappenhuis of het later toegevoegd lifthuis aan één van de kopse zijden. De entree van het transparante trappenhuis heeft een door middel van een betonnen omlijsting geaccentueerde entree. De lifschacht naast het trappenhuis is toegevoegd. De woningen zijn voorzien van voordeuren, die in een portiek staan. Aan de andere langszijde van de flatgebouwen of aan de tweede kopgevel is elke woning voorzien van een balkon. De balkons aan de kopgevels zijn evenals de galerijen door middel van betonnen stijlen met elkaar verbonden.
De schuin in het verlengd van de flatgebouw staande, eveneens vanuit een rechthoekige plattegrond, in gele baksteen opgetrokken rijtjes woningen staan met twee bouwlagen onder een met pannen gedekt zadeldak met op de nok staande schoorstenen. De voordeuren van de woningen staan naast aangebouwde schuurtjes. Aan de achterste kopse zijde is een reeks garages met het woonblok verbonden.
De drie kortere, schuin tegenover deze rij woningen staande rijtjes zijn van een ander type. Ook deze rijtjes hebben een rechthoekige plattegrond en staan met twee bouwlagen onder een zadeldak met schoorstenen op de nok. De gevels van deze rijtjes zijn opgetrokken in rode baksteen. De kopgevels zijn blind, de achtergevels zijn voorzien van dwarsmuurtjes en de voorgevels van een uitbouw.

Waardering
De woningcomplexen, die tezamen het Kamrad vormen zijn van algemeen belang vanwege de cultuurhistorische, de architectuurhistorische en de stedenbouwkundige waarde.
Het complex heeft cultuurhistorische en sociaal-historische waarde als een bijzondere uitdrukking van een naoorlogse ontwikkeling in de woningbouw voor de volkshuisvesting.
Het complex is van architectuurhistorisch belang vanwege de kwaliteit van het stedenbouwkundige ontwerp, vanwege de voor de bouwtijd kenmerkende hoofdvorm, materiaalgebruik en detaillering der samenstellende onderdelen en als een bijzonder werk uit het oeuvre van een vooraanstaand architect.
Het complex heeft ensemblewaarde en stedenbouwkundige waarde vanwege de bijzondere stedenbouwkundige opzet en vanwege de sterke architectonische en stedenbouwkundige samenhang tussen de samenstellende onderdelen.
Het complex is tevens van belang vanwege de herkenbaarheid en de grote mate van gaafheid van de stedenbouwkundige opzet en het exterieur der samenstellende onderdelen.

Klik op een foto
voor een vergroting.




ID: GMH1319